|
|
![]() |
|
|
Sagrada
Família.
Wystrzelająca ku niebu smukłymi wieżycami Świątynia Pokutna Świętej
Rodziny (Temple Expiatori de la Sagrada Família) stanowi zarówno znak
rozpoznawczy miasta, jak też najwybitniejsze dzieło Gaudíego. W 1883 r.
zaledwie 30-letni architekt objął kierownictwo prac nad rozpoczętą rok
wcześniej budową neogotyckiego kościoła na ówczesnym przedmieściu
Barcelony. Wraz z postępami prac Gaudí coraz bardziej ingerował w
pierwotny projekt, wreszcie zmienił go całkowicie dostosowując do
własnych awangardowych wizji. Kreślony przez architektonicznego
rewolucjonistę obiekt miał być "katedrą dla ludu", najbardziej
efektowną katolicką świątynią jaką kiedykolwiek widziano na kuli
ziemskiej. Gaudí przez dekady pracował nad oryginalną konstrukcją,
niemal nie opuszczał placu budowy, w kościele też został pochowany. Na
życia artysty gotowa była tylko krypta, absyda, jedna z dzwonnic i
Fasada Narodzenia. Prace budowlane trwają do dziś. Ich zakończenie
planowane jest na setną rocznicę śmierci Gaudíego w 2026 r. Més que un
club. Więcej niż klub - głosi dewiza FC Barcelony. W czasach
dyktatury
Franco piłkarski klub z Barcelony był symbolem walki Katalończyków o
swe prawa narodowe, a jego flagi w granatowo-ciemnoczerwonych barwach
używano zamiast zakazanej flagi katalońskiej. Słynna Barça wielokrotnie
zdobyła tytuł mistrza Hiszpanii, wielokrotnie też triumfowała w
rozgrywkach europejskich, lecz najważniejsze zawsze były i są mecze z
odwiecznym rywalem Realem Madryt, które przeradzają się w erupcję
katalońskiego patriotyzmu. Założony w 1899 r. klub należy do
najbogatszych na świecie i zrzesza przeszło sto tysięcy członków (był
wśród nich nawet Jan Paweł II). Klubowy stadion Camp Nou, największy
tego typu obiekt w Europie i swego czasu drugi na świecie po
brazylijskiej Maracanie, powstał w 1957 r., zaś w meczu inauguracyjnym
FC Barcelona miała za przeciwnika warszawską Legię. Z dziejami tego
niezwyklego klubu-instytucji, dumy Katalonii i fundamentu tożsamości
jej mieszkańców, można zapoznać się w specjalnym muzeum, jednym z
najliczniej odwiedzanych w mieście. La Rambla. Okno wystawowe
Barcelony. Miejsce spacerów barcelończyków i turystów. Przeszło
kilometrowej długości reprezentacyjny deptak schodzi od kolistego Plaça
de Catalunya w kierunku morza. Wysadzana szpalerami drzew szeroka
promenada składa się z pięciu odcinków noszących własne miana, jak
Rambla de Sant Josep czy Rambla de Santa Mònica. Przedłużeniem ciągu
jest prowadzące do portu drewniane molo (Rambla de Mar). Nazwa alei,
zwanej też w liczbie mnogiej Les Rambles, wywodzi się od arabskiego
słowa oznaczającego koryto okresowo wysychającej rzeki. Przy krańcu
alei od strony portu stoi pomnik Krzysztofa Kolumba, wzniesiony z
okazji Wystawy Światowej (1888). Ze szczytu 60-metrowej kolumny wielki
odkrywca wskazuje na morze. Rambles tętnią życiem i gwarem przez całą
dobę. Dzielnica Gotycka. Jądrem
średniowiecznej starówki, jednej z
najbardziej harmonijnych w Europie, jest Dzielnica Gotycka. W
zabytkowych budynkach na Plaça de Sant Jaume, kiedyś rzymskim forum,
ulokowano siedziby władz miejskich (Ajuntament) i regionalnych
(Generalitat). Często spontanicznie tańczona jest tu sardana. Blisko
placu, pośród labiryntu wąskich i ciemnych uliczek, pyszni się potężna
katedra z romańską kaplicą oraz gotyckimi krużgankami, której budowę
rozpoczęto w 1298 r. a ukończono dopiero na początku XX w. W sąsiednim
pałacu królewskim władcy Hiszpanii przyjmowali Kolumba po powrocie z
Ameryki w 1492 r. Modernizm i Antoni Gaudí. Drugą
połową XIX w. pojawił
się w Barcelonie lokalny wariant secesji. Fantazyjne budowle o płynnych
liniach projektowane na zamówienie finansowej elity czasami bardziej
przypominają monstrualne rzeźby niż obiekty architektoniczne. Większość
zgrupowana jest w dzielnicy Eixample, wytoczonej po zburzeniu
średniowiecznych murów obronnych i rozszerzeniu miasta na północ.
Modernizm stał się jedną z form wyrazu narodowych dążeń Katalończyków.
Najwybitniejszym jego twórcą był Antoni Gaudí i Cornet (1852-1926), zaś
najwybitniejsze jego dzieło to Sagrada Família. Montjuïc. Południową
połać miasta zdobi malownicze wzgórze Montjuïc, stromo opadające ku
portowi. Są to największe w Barcelonie tereny rekreacyjne. Znajdują się
tu liczne instytucje kulturalne, jak muzea, teatry czy galerie sztuki,
a także obiekty sportowe ze Stadionem Olimpijskim, wzniesionym z okazji
Wystawy Światowej w 1929 r. i przebudowanym na igrzyska 1992 r. Wedle
jednej wersji nazwa szczytu oznacza Górę Jowisza, wedle innej zaś
pochodzi od istniejącego tu kiedyś cmentarza żydowskiego. Na Montjuïc
można wjechać napowietrzną kolejką nad basenem portowym. Z wysokości
213 m rozlega się wspaniała panorama miasta. Od północy przylega
dzielnica Sants z głównym dworcem kolejowym Barcelony. Costa Brava
& Costa Dorada. W sąsiedztwie Barcelony rozprzestrzeniają
się
popularne rewiry wypoczynkowe. Dzikie Wybrzeże (Costa Brava), pełne
urokliwie poszarpanych zatoczek, wije się na przeszło 200 km między
Blanes a granicą z Francją koło Portbou. Rozciągnięte zaś w przeciwnym
kierunku aż po ujście Ebro Złote Wybrzeże (Costa Dorada) nazwę swą
zawdzięcza piaszczystym plażom. Na turystów czekają tu tak oblegane
wczasowiska jak np. Lloret de Mar czy Sitges. Catalunya. Liczy około 32
tys. km² i ponad 7 mln mieszkańców, z których większość żyje w
aglomeracji barcelońskiej. Na autonomiczną wspólnotę Katalonii składają
się cztery prowincje: Barcelona, Girona, Lleida i Tarragona. Region
wiedzie prym w życiu ekonomicznym całej Hiszpanii, a jego stolica jest
najbogatszym miastem w kraju. Pochodzący z łaciny język kataloński,
blisko spokrewniony z używanym na południu Francji prowansalskim,
uznawany bywa przez część lingwistów za swego rodzaju pomost między
grupą iberoromańską a galoromańską. Poza regionem Katalonii mówi się
nim m.in. w Kraju Walenckim, na Balearach, we francuskim Perpignan
oraz w Andorze (status
języka oficjalnego kataloński ma także w mieście Alghero na Sardynii,
zwanym Małą Barceloną). Narodowym tańcem Katalończyków jest sardana.
Skupieni tancerze, trzymając się za ręce i tworząc koło, wykonują
dokładnie odliczone krótkie i długie kroki oraz podskoki. Do tańca
przygrywa im 11-osobowa kapela z przewodnim muzykiem, który gra na
trójotworowym flecie i małym bębenku. Jarosław Swajdo Written for Carta Blanca 2009 |