TUNIS GETTING AROUND (1996)
TGM. Szybka kolej miejska. Skrót pochodzi od najważniejszych miejsc połączonych kolejką (Tunis, La Goulette, La Marsa). Biegnąc zaporą przez Jezioro Tunetańskie TGM spaja centrum stolicy z miejscami bezpośrednio na morzem, m.in. z przystanią promową w Goletcie, Kartaginą oraz miasteczkiem Sidi Bou Saïd. Składy kursują całą dobę, w porze dziennej co 12 minut, nocą mniej więcej co godzinę. Niebiesko-białe pociągi są wygodne, istnieje podział na dwie klasy, lecz różnica między nimi jest prawie niezauważalna. Każdy wagon wyposażono w schemat trasy z nazwami przystanków w wersji francuskiej. Podmiejska kolej liczy 19 km i 18 przystanków. Początkowy znajduje się przy wschodnim krańcu reprezentacyjnej alei Burgiby. Kartagina ma sześć stacyjek - planując zwiedzanie największego kompleksu antycznych ruin należy wysiąść na Carthage Hannibal.  Przejazd na całej linii zajmuje 45 min. Bilety sprzedawane są w kioskach przy podestach na perony. TGM to najstarsza linia kolejowa Tunezji, początkami sięgającą 1872 roku (jako TGM od 1905).

Métro léger de Tunis. Wśród nieobeznanych z rodzajami transportu miejskiego na kuli ziemskiej metro to może czasami budzić dezorientację, gdyż z najczęstszym u nas rozumieniem tego słowa, czyli z koleją podziemną nie ma nic wspólnego. Łączący cechy metra i tramwaju system light rail działa w Tunisie od 1985 r. Na chwilę obecną funkcjonują jedynie cztery linie, przez co znaczenie metra jest stosunkowo niewielkie. Trasy zaznaczone są na planie miasta rozdawanym przez punkt it. Szczególnie przydatna jest czwórka prowadząca do przedmieścia Le Bardo, parę km na zachód od centrum, oraz trójka, która umożliwia dojazd do jednego z dworców autobusowych. Szybkie dwuwagonowe konwoje startują lub przejeżdżają przez Place de Barcelone, gdzie znajduje się dworzec kolejowy (SNCFT). Pudło oraz wystrój wnętrz utrzymane są w zielonej tonacji. Podobnie jak TGM metro ma standardowy prześwit toru 1435 mm.

Żółtego koloru autobusy obsługują wszystkie dzielnice wraz z bliższą suburbią. Przeciętny turysta nie powinien mieć jednak z nimi wiele do czynienia, poza typowymi miejskimi liniami wytyczono bowiem specjalne marszruty do muzeum w Bardo, na lotnisko i dworce komunikacji dalekobieżnej. Destynacje, punkt początkowy oraz numer trasy umieszczone są zwykle przy drzwiach wejściowych u końca wozu, na szybie frontowej zaś widnieje jedynie numer trasy. Bilety do nabycia w kantorku w tylnej części pojazdu. Funkcjonują trzy duże pętle autobusowe. Są nimi: plac Barcelony (naprzeciwko wyjścia z dworca kolejowego), Jardin Thameur (400-500 m na północ od Avenue de France) oraz Tunis Marine (w pobliżu peronów TGM). Z tego ostatniego punktu startują autobusy # 3 do Bardo oraz # 35 w kierunku portu lotniczego.

Taksówki szczególnie przydatne mogą być dla interesantów ambasad i konsulatów (np. państw afrykańskich, dokąd z Tunisu wyrusza wielu globtroterów), jako że ulokowane są często w punktach słabo lub w ogóle nieosiągalnych dla transportu publicznego. Poza tym kierowcy najlepiej orientują się w dokładnym usytuowaniu placówek dyplomatycznych i są w stanie zaoszczędzić żmudnych poszukiwań. Opłaty za jazdę wewnątrz miasta reguluje taksometr, udając się poza nie można ustalić cenę przed rozpoczęciem podróży. Popyt na tego typu usługi przewyższa w Tunisie realną podaż, złapanie taxi w godzinach szczytu jest trudne, najgorsza pod tym względem sytuacja panuje na alei Burgiby. Tempo przemieszczania się taksówki w dzielnicach centralnych jest niewiele wyższe niż autobusów miejskich.

Jak zwykle bywa w przypadku stolic (zwłaszcza w tzw. Trzecim Świecie) Tunis jest zdecydowanie największym węzłem komunikacyjnym kraju, zbiegają się w nim zasadniczo wszystkie trasy kołowe, kolejowe i lotnicze Tunezji. Ma to oczywiście związek z realizowanym przez kraje Południa modelem społeczno-gospodarczym polegającym na szybkim rozroście stolicy i innych wielkich miast, gwałtownie zwiększających swój obszar, liczbę ludności oraz siłę przyciągania. Za sprawą słabo (w zestawieniu ze standardami zachodnioeuropejskimi) rozwiniętej sieci kolejowej, wyrażającej się wskaźnikiem ledwie 1,4 na 100 km, żelazne szlaki odgrywają w ruchu pasażerskim marginalną rolę. Tym samym najpopularniejszym środkiem komunikacji dalekobieżnej pozostają autobusy. Przemieszczanie się nimi jest dla obcokrajowca czynnością prostą, ale w warunkach tunezyjskich niekoniecznie zawsze musi być to przyjemne zważywszy na generalnie niezbyt wysoką liczbę połączeń. Niezaprzeczalną zaletą autobusów jest jednak docieranie praktycznie do wszystkich miejscowości północnej i środkowej części kraju oraz do większości na południu. Główny ogólnokrajowy przewoźnik to SNT, operują również firmy prywatne. Ceny biletów nie są wygórowane, acz do jakoś rewelacyjnie tanich także ich nie można zakwalifikować. W Tunisie działają dwa dworce autobusowe zwane po prostu północnym i południowym. Gare Routière Nord jest nowoczesnym i funkcjonalnym budynkiem, zlokalizowanym w odległości 200 m od bramy Saâdoun w płn-zach. rejonach miasta (dojazd metrem # 3, wysiąść na pierwszym przystanku za bramą). Odchodzą zeń autobusy m.in. w kierunku Bizerty, Badży, Menzel Burgiby, Dżunduby i Tabarki. Z kolei Gare Routière Sud obsługuje zgodnie z nazwą relacje południowe, jak Susa, Safakis czy Tatawin, zaś w ruchu międzynarodowym m.in. linie do algierskiej Annaby, Maroka oraz periodycznie do Trypolisu w Libii. Bilety na dalsze trasy można rezerwować z kilkudniowym wyprzedzeniem w okienkach kasowych 1 i 2. Obligatoryjnej rezerwacji podlegają połączenia zagraniczne.

Innym sposobem podróżowania są louages, tj. taksówki liniowe z wyznaczoną trasą przejazdu. Tabliczka na dachu pojazdu informuje o miejscowości docelowej. Przeznaczone dla 5 osób louages kursują między większymi ośrodkami miejskimi. Stałe przystanki na ogół zlokalizowane są przy dworcach autobusowych lub w centrach miast. W Tunisie louages oczekują w pobliżu obu dworców oraz na pl. Barcelony, skąd odjeżdżają wozy w kierunku Kairuanu.

Język. Poza francuskim w Tunisie można porozumieć się po włosku. W czasach kolonialnych miasto i okolice stosunkowo licznie zamieszkiwali Włosi, znanym ich skupiskiem była Goletta. Po francusku, włosku i hiszpańsku odprawiane są msze święte w zdobiącej centrum miasta pięknej katolickiej katedrze św. Wincentego à Paulo.

Jarosław Swajdo

Świat i Podróże, 4/1996

O MNIE

KSIĄŻKI

CZYTELNIA

GALERIE

OFERTA

MAIL